İLKER BAŞBUĞ NEREDE YARGILANACAK?

İlker Başbuğ’un Yüce Divan’da yargılanması gerektiği iddialarını hukukçular gerçekçi bulmadı. Anayasa’nın ‘görevde işlenen suçlar’ değil ‘görev suçu’ dediğini belirten hukukçular, ‘darbeye teşebbüs’ün de görev suçu olmadığını vurguladılar.

Anayasa'nın 148. maddesinde yapılan değişiklikle birlikte Genelkurmay Başkanlarına “göreviyle ilgili suçlardan” Yüce Divan’da yargılanma yolu açıldı. Görev kapsamına giren suçlar ile özel yetkili mahkemelerin alanına giren suçlar mevzuatta açık bir şekilde yer alıyor. İşte hukukçuların görüşleri:

BURHAN KUZU (TBMM Anayasa Komisyonu Başkanı): Genelkurmay Başkanı ve kuvvet komutanlarının haklarındaki iddialarla ilgili olarak nerede yargılanacağı konusunda muğlaklık Anayasada son yapılan değişiklikle giderildi. Genelkurmay Başkanı ve kuvvet komutanlarının görevinden doğan suçlara Yüce Divan bakar. Bu kişilerin Yüce Divanda yargılanması için görevinden doğan suçlar olması gerekiyor. Görevdeyken işlediği suçlar değil... Başbuğ ‘görevi olmayan bir iş yapmış olmakla’ suçlanıyor. Bu nedenle de özel yetkili ağır ceza mahkemelerinde yargılanması doğru.

PROF. DR. HAKAN HAKERİ (Medeniyet Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dekanı): Öncelikle isnat edilen suçlama izne tabi olan suçlardan değil. İkinci de görev kapsamında değil. Eskiden ‘görev sırasında, görev esnasında’ da deniyordu. Bu durumlar anayasa ve ilgili yasalardan çıkarıldı. Yani darbe yapmak, internet andıcı düzenletmek veya hükümeti devirme planları yapmak bunların hiçbiri görev kapsamındaki eylemler arasında değil. Görev kapsamı ne olur: Görevi ihmal, görevi kötüye kullanma gibi suçlardır. Bu tür suçlardan Yüce Divan’da yargılanır ama darbe gibi suçların yargılaması doğrudan özel yetkili mahkemelerde yapılır.

REŞAT PETEK (Emekli Başsavcı): Anayasa’nın 148. maddesinde yapılan değişiklikte ‘görevleri sırasında’ denilmiyor, ‘görevleriyle ilgili suçlardan’ diyor. Bu ayrıntı önemli, görev konusu da hakim ve savcının yorumuna bağlı değil. Genelkurmay Başkanı’na görevi Anayasa ve TSK İç Hizmet Kanunu veriyor. İç Hizmet Kanunu ve Anayasa’da Genelkurmay başkanlarına hükümet aleyhine faaliyette bulunma görevi verilmiyor. Basından edindiğimiz bilgiye göre Sayın Başbuğ suçlamaları kabul etmemiş. Hem suçlamaları kabul etmeyeceksiniz, hem de görev suçu kapsamında Yüce Divan’da yargılama talep edeceksiniz bu kendi içinde ciddi bir çelişki oluşturuyor. Eğer suçlamaları kabul edip, bunların hepsini İç Hizmet Kanunu 35.madde kapsamında yaptım deseydi, konu tartışılabilirdi. Suçu inkar ettiği için yapılanın görev suçu olmadığını kendisi de kabul etmiş oluyor.

ÜMİT KARDAŞ (Emekli Hakim Albay):  Anayasa Genelkurmay Başkanı’nın görevleri ile ilgili suçlarda yargılama yerinin ‘Yüce Divan’ olduğunu söylüyor. Görevden dolayı suç işlemek demek, zimmet, rüşvet, sahte belge düzenlemek, yani görevi, yetkisi içersinde bir şey yaparken suç işlemek demek. Bu darbeye teşebbüs suçu görevle alakalı bir suç değil. Anayasa’nın 145. Maddesinde asker kişilerin devlet güvenliğe ve Anayasal düzene ilişkin suçlarında Adliye mahkemelerinin yetkili olduğu özellikle düzenlendi. Bu suç Anayasal düzene ilişkin bir suç olduğu için bu konuda da herhangi bir tereddüt de yok.

star